Bezoek aan brouwerij Duvel Moortgat en Fort Breendonk

Op 16 oktober 07 brachten we met de Morgenster een geleid bezoek aan het fort van Breendonk en in de namiddag aan de brouwerij Moortgat in Puurs – van contrast gesproken.

Het Fort van Breendonk is helemaal bewaard gebleven zoals tijdens de bezetting en het staat nu symbool voor de herinnering aan het lijden, de marteling en de dood van duizenden slachtoffers in de Tweede Wereldoorlog. Dankzij de deskundige uitleg van onze gids, die af en toe in de huid kroop van een Duitse SS-officier, en getuigenissen van overlevenden van Breendonk, werden we opgenomen in het leven van de gevangenen, een leven in de greep van de SS. Van september 1940 tot september 1944 verbleven hier ongeveer 3500 gevangenen.

Met onze gids kwamen we via de tunnel in het “casino”, zo noemden de SS’ers hun kantine, waar er ’s nachts duchtig werd gedronken en gefeest, vooral na terechtstellingen.
Daarna gingen we naar het SS-bureau waar de gevangenen werden ingeschreven en genummerd.
Op de appelplaats werden ze minstens 4 maal per dag geteld, gecontroleerd, geïntimideerd.

We zagen ook de kazematten, 16 stapelbedden, 3 man per bed, een paar stoelen, één tafeltje, één kachel, één nachtemmer. We konden ons heel goed voorstellen over de erbarmelijke, mensonwaardige, mensonterende omstandigheden waarin de kampbewoners hier leefden, totaal uitgeput, verhongerd, ziek, ... Maar iedereen streed om te overleven, met slechts één doel voor ogen, hier levend uit te komen.

We zagen ook de cellen waar “gevaarlijke gevangenen” wachtten tot hun zaak werd onderzocht. In de folterkamer werden gevangen verzetslieden aan een “verscherpt verhoor” onderworpen.

We bezochten de werf, waar ze dwangarbeid moesten verrichten, 8 uur aan één stuk, zonder eten en drinken, en steeds onder het wakend oog van de SS. Daarna gingen we naar de executieplaats. In totaal werden hier minstens 164 gevangenen gefusilleerd en 21 opgehangen.

Daarna stapten we naar de douches. Hier mochten de gevangenen zich gedurende 30 seconden “wassen” onder ijskoud en heet water. Als laatste bezochten we de urnenzaal. Hier in deze serene ruimte kan men op de muren 3500 namen lezen van alle gekende Breendonk-gevangenen.
Verder waren er nog drie museumzalen met foto’s van gevangenen en van de processen van de opgepakte SS-ers en collaborateurs.

Hiermee kwam onze rondleiding ten einde en iedereen was onder de indruk van zoveel leed dat hier had plaatsgevonden......

Na de middag bezochten we de brouwerij Moortgat met zijn wereldberoemde Duvel.
Eerst en vooral kregen we een korte film te zien over de oprichting van de brouwerij Moortgat in 1871, het ontstaan en de evolutie van “den Duvel”.

Nadien werd onze groep in twee gesplitst, kregen we allemaal een fluovestje en “oortjes” zodat we onze gids moeiteloos konden verstaan. Wegens verbouwings- en uitbreidingswerken konden we enkel de bottelarij bezoeken. Hier stonden de etiketteermachine, de spoelmachine, de krattenwasser, de vuller-inspector, de vatenlijn en de flessensorteermachine.

Na dit bezoek kwam “le moment suprême”, een uitgebreide degustatie van Duvel, Maredsous van 6°, 8° en 10° en McChouffe. Onze gids toonde ons eerst hoe een Duvel correct moest uitgeschonken worden. Daarna was het onze beurt. Tot sluitingstijd (17 uur) bleven we genieten van deze lekkere bieren.

Daarna maakten we met de bus een rondrit door het mooie Scheldelandschap. Door tijdsgebrek kon de geplande wandeling niet meer doorgaan. Etienne, onze kok van onze maandelijkse kooklessen die deze streek op zijn duimpje kent, heeft beloofd met ons zeker terug te keren voor een natuurwandeling. Die belofte gaan we zeker onthouden. Om toch iets goed te maken stapten we even uit aan de vroegere Boelwerf van Temse. Hier op de kaaimuur staan mooie bronzen beelden van dorpsfiguren en van de kaailopers, die de schepen laadden en losten einde 19de-begin 20ste eeuw.


Den Bruine, de Mekker, de Kaailoper, de Schele Wringer,
maar wie is die man uiterst links?

Na dit kort oponthoud werden we vergast op een lekker warm avondmaal in de Rietgors in Tielrode.

Bedankt Els en andere medewerkers, het was weer een mooie zonnige dag, een dag met uitersten, zeer interessant en de moeite waard!

Irma